ایراد در مشعل گازی موتورخانه به این صورت است که صدای کارکرد فن به گوش می رسد، بعد از چند ثانیه صدای جرقه زن هم بلند می شود، اما خبری از شعله نیست. گاهی مشعل هم روشن می شود و قبل از این که آب دیگ به دمای مورد نظر برسد، مجدد از کار می افتد. برای پیدا کردن ایراد مشعل گازی موتورخانه، تا انتها همراه ما باشید.
علائم خرابی مشعل گازی موتورخانه چیست؟
روشن نشدن مشعل تنها یکی از نشانه های بروز ایراد است و در کنار آن، این نشانه ها هم باید جدی گرفته شوند:
- صدای غیر عادی هنگام احتراق
- خاموش شدن ناگهانی
- روشن و خاموش شدن متوالی
- تشکیل نشدن شعله با وجود جرقه
- روشن شدن چراغ قرمز رله
پس برای آشنایی بیشتر با دلایل روشن نشدن مشعل گازی موتورخانه، باید هر علامت را با ترتیب عملکرد قطعات تطبیق داد.
مشکلات رایج در مشعل گازی موتورخانه
مشعل گازی برای شروع و ادامه احتراق به فرمان حرارتی دیگ، برق مناسب، فشار کافی گاز، هوای احتراق، جرقه و تایید وجود شعله نیاز دارد. در ادامه هر ایراد رایج را بررسی می کنیم، اما دقت کنید که باز کردن شیر گاز، دست کاری سیم کشی، تنظیم فشار و تغییر فاصله الکترودها وظایف سرویسکار است.
روشن نشدن موتور فن مشعل
اگر مشعل هیچ واکنشی نشان ندهد و حتی صدای چرخش فن هم شنیده نشود، ابتدا باید مدار برق و فرمان دستگاه را بررسی کنید. دلایل رایج این وضعیت عبارت اند از:
- خراب شدن فیوز
- قطع بودن برق ورودی
- ایراد در سیم کشی
- خرابی خازن موتور
- سوختن الکتروموتور
- اختلال در رله
ابتدا ظاهر کلید برق اصلی و برق ورودی موتورخانه را بررسی کنید. اگر برق ساختمان برقرار است اما موتور فن حرکتی ندارد، تعمیرکار باید خازن، مدار فرمان، رله و الکتروموتور را آزمایش کند.
جرقه نزدن مشعل
موتور فن در این وضعیت روشن شده و صدای گردش هوا را می شنوید، اما صدای جرقه زن وجود ندارد. این یعنی رله کنترل، ترانسفورمر جرقه، کابل های فشار قوی و الکترودهای جرقه ممکن است مشکل داشته باشند. ترانس جرقه باید ولتاژ بالا را برای ایجاد قوس الکتریکی بین الکترودها ایجاد کند. ترک خوردن عایق الکترود، اتصال کوتاه کابل یا خراب شدن ترانس، این مرحله را مختل می کند.
تعمیرکار ابتدا فرمان خروجی رله را به ترانس بررسی می کند و بعد سلامت کابل های جرقه، عایق الکترودها، وضعیت نوک الکترود و فاصله شان را می سنجد.
تشکیل نشدن شعله با وجود جرقه زدن
در این مشکل سیستم جرقه زنی فعال است، اما مخلوط گاز و هوا آتش نمی گیرد. قطع بودن گاز، افت فشار ورودی، گرفتگی فیلتر گاز، خراب شدن شیر برقی و اختلال در کلید فشار از دلایل مهم آن هستند.
وضعیت گازرسانی ساختمان و قطع نبودن گاز در شبکه باید بررسی شود. بعد از آن تعمیرکار فشار ورودی مشعل را با مانومتر اندازه گرفته و فیلتر، پرشر گاز و شیر برقی را آزمایش می کند.
خاموشی رله چند ثانیه بعد از تشکیل شعله
در این شرایط، میله یونیزاسیون یا سنسور تشخیص شعله باید وجود آتش به رله را اعلام کند. اگر میله یون کثیف باشد یا مدار تشخیص شعله مختل شود، رله نمی تواند این کار را انجام دهد.
تکنسین سطح میله یون، موقعیتش نسبت به شعله، سیم اتصال و پایه رله را بررسی می کند. اگر سنسور سالم باشد اما رله هنوز نتواند شعله را تشخیص دهد، پایه و خود رله باید بررسی گردد.
پایین بودن فشار گاز ورودی مشعل
ضعف فشار گاز شاید خودش را با جرقه زنی ناموفق نشان دهد که دلایل اصلی اش را در ادامه می بینید:
- افت فشار شبکه گاز
- کثیفی فیلتر
- نقص در پرشر گاز
- ایراد در مسیر لوله کشی
فشار گاز باید در ورودی مشعل اندازه گرفته شود. اگر افت فشار مربوط به شبکه ساختمان یا شبکه شهری باشد، شرکت گاز باید موضوع را پیگیری کند.
مشکل صدای زیاد در مشعل
صدای انفجارمانند در زمان روشن شدن به همراه لرزش غیر عادی، صدای سوت یا پس زدن شعله نشانه ایراداتی در مشعل گازی است. مواردی که باید بررسی شوند عبارت اند از:
- نسبت نامناسب گاز و هوا
- تنظیم نبودن دمپر
- اختلال در فن
- شل شدن قطعات مکانیکی
- گرفتگی مسیر خروج محصولات احتراق
گاهی هم احتراق ناقص منجر به تشکیل دوده و تغییر شکل شعله می شود. تعمیرکار باید عملکرد فن، دریچه هوا، دمپر، مسیر دودکش، سرمشعل و فشار گاز را چک کند. تنظیم نسبت سوخت به هوا نیز باید با دستگاه آنالیز گازهای احتراق انجام شود.
روشن نشدن مشعل با وجود سالم بودن قطعات
اگر می بینید که موتور، ترانس جرقه و شیر گاز مشکل ظاهری ندارد، اما مشعل فرمان باز هم کار نمی کند، باید سراغ تجهیزات کنترلی موتورخانه همچون ترموستات دیگ، آکوستات، پرشر هوا و گاز و مدار های حفاظتی بروید.
ابتدا باید دمای آب دیگ و تنظیمات ترموستات را چک کنید. تکنسین وضعیت کنتاکت ها، فرمان ورودی رله و عملکرد کلیدهای ایمنی را آزمایش می کند. هرگز سیم های پرشر و تجهیزات حفاظتی را خودتان دست کاری نکنید.
بعد از تعمیر مشعل، چه مواردی باید کنترل شوند؟
اگر مشعل هم روشن شود، به این معنا نیست که تعمیر تمام شده است. ممکن است نسبت گاز و هوا تنظیم نباشد یا محصولات احتراق به خوبی از دودکش خارج نشوند. چنین مشعلی باز هم به سرویس نیاز دارد. در زمان تحویل گرفتن موتورخانه، از سرویسکار بخواهید این موارد را هم کنترل کند:
- اندازه گیری اکسیژن، دی اکسیدکربن و مونوکسیدکربن گازهای خروجی با دستگاه آنالایزر
- تطبیق فشار ورودی و عملکرد شیر گاز با مشخصات سازنده
- آزمایش پرشر گاز، پرشر هوا، سنسور شعله و شیرهای قطع کننده گاز
- بررسی گرفتگی، مسیر تخلیه محصولات احتراق و مکش مناسب
- بررسی مشعل در زمان کار واقعی و اطمینان از حفظ شعله تا رسیدن دیگ به دمای تعیین شده
پیشنهاد می شود مقادیر اندازه گیری شده را در گزارش سرویس ثبت کنید تا در بازدیدهای بعدی امکان مقایسه عملکرد مشعل را داشته باشید. این موضوع برای موتورخانه هایی که چند ماه بدون استفاده هستند، بسیار مهم تر است. سرویس قبل از شروع فصل سرد، تمیز کردن مسیر هوای احتراق و بررسی تجهیزات کنترلی، فرصت خوبی برای شناسایی ایرادهای پنهان خواهد بود.
یک نکته بسیار مهم این است که در صورت استشمام بوی گاز، دیگر ایرادیابی نکنید. کلیدهای برق را هم روشن یا خاموش نکنید و از ایجاد جرقه خودداری کنید. در صورت دسترسی ایمن، شیر اصلی گاز را ببندید و از محل خارج شوید. بررسی مشعل بعد از امن شدن محیط باید توسط تکنسین انجام شود.